Η Άνοδος του Ναζισμού: Από άγνοια ή συνενοχή;

«Στο βιβλίο του Peter Fritzsche, «Ζωή και θάνατος στο Τρίτο Ράιχ» που μόλις κυκλοφόρησε στα ελληνικά, ο συγγραφέας, καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Ιλινόι, ανανεώνει την, όπως φαίνεται, ανεξάντλητη βιβλιογραφία για τον εθνικοσοσιαλισμό, εξετάζοντας εκ παραλλήλου με τα γεγονότα, επιστολές, προσωπικά ημερολόγια κι άλλες αυτοβιογραφικές μαρτυρίες «απλών», κυρίως, Γερμανών πολιτών και στρατιωτών, θυτών και θυμάτων.…

Η επιστήμη ως δύναμη που κινεί την ιστορία

Η επιστήμη κινεί την ιστορία επισημαίνει στο άρθρο του στα «Νέα», με τον αιχμηρό τίτλο: «Είναι η επιστήμη, ηλίθιε!», ο ιστορικός Β. Κρεμμυδάς με ένα συνοπτικό οδοιπορικό στην εξέλιξή της και στις κοινωνικές, οικονομικές και πολιτισμικές αλλαγές που αυτή προκάλεσε. Διαβάζουμε: «Μετέφερα τη γνωστή φράση του τίτλου στο σημερινό σημείωμα γιατί έχω μια απορία: γιατί…

Πού είναι οι πολιτικοί – εραστές του πολιτισμού;

Ένας σκεπτόμενος πολίτης κάνει δύο ερωτήματα στους υποψήφιους πρωθυπουργούς για να επιλέξει, βάσει της απάντησης, ποιον θα ψηφίσει. Τα ερωτήματα έχουν ως εξής: «Ποιο έργο – κείμενο αρχαίου συγγραφέα έχετε διαβάσει ολόκληρο και σας άρεσε;» και «Ποιος είναι ο αγαπημένος σας έλληνας ποιητής και γιατί;». Τι λέτε, θα έμπαιναν στον κόπο να απαντήσουν; Κι αν…

Σκέψου την ιστορία που ζεις με τους στίχους των τραγουδιών

Με αφορμή την προεκλογική ρητορεία και στο πλαίσιο της ερευνητικής μας εργασίας, διαβάστε και ακούστε τα δύο εμβληματικά ποιήματα από τη συλλογή «Κατά Σαδουκαίων» του αντικομφορμιστή ποιητή Μιχάλη Κατσαρού, σε μουσική, ερμηνεία και αυθεντική αφήγηση του Θανάση Γκαϊφύλλια. Επιτακτική η έκκληση του ποιητή για εγκατάλειψη της παθητικής και συμβιβασμένης ζωής και για συνειδητή αντίσταση του…

Τραγούδια για τη μοίρα του μετανάστη και του εκτοπισμένου VI

Η μετανάστευση είναι ένα διαχρονικό ιστορικό φαινόμενο με ποικίλες προεκτάσεις. Δεν υπάρχει περίοδος της ανθρώπινης ιστορίας χωρίς μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών. Το φαινόμενο βρίσκεται, ακόμη και στις μέρες μας, σε έξαρση, καθώς άνθρωποι από εξαθλιωμένες περιοχές του πλανήτη μεταναστεύουν σε αναζήτηση καλύτερης ζωής. Η μοίρα του «ξένου» και η δύσκολη ζωή του πρόσφυγα, του μετανάστη, του…

Άτλας «συνολικής» ιστορίας

Ένα εκπληκτικό και εντυπωσιακό εργαλείο για τη μελέτη της παγκόσμιας ιστορίας είναι το ChronoZoom, ένας δυναμικός «χρονικός άτλαντας» φτιαγμένος με HTML5 που μας δίνει τη δυνατότητα πλοήγησης στην ιστορία του σύμπαντος και στην εξέλιξη της ανθρωπότητας. Ανεπτυγμένο με τη συνεργασία του τμήματος ερευνών της Microsoft, του Κρατικού Πανεπιστημίου της Μόσχας και του Πανεπιστημίου Μπέρκλεϋ της…

Τραγούδια για την κατανόηση της ιστορίας ΙΙ

«Άγγελος – εξάγγελος», η -κατά Σαββόπουλο- ελληνική εκδοχή του «The wicked messenger» του Bob Dylan. Εμφανής η προσπάθεια του Σαββόπουλου να «ντύσει» με ατμόσφαιρα αρχαίας ελληνικής τραγωδίας το περιεχόμενο επεκτείνοντας το δραματικό βάθος των στίχων, ενώ η φιγούρα του αγγελιοφόρου αναδεικνύεται σε συμβολική μορφή με διαχρονική παρουσία στη ροή της ιστορίας, ελληνικής και παγκόσμιας. Πολιτικοί…