Πολλοί έλληνες συνθέτες και στιχουργοί αφηγούνται, συνήθως με τη δική τους μυθοπλαστική οπτική, στιγμιότυπα της ζωής μεγάλων ποιητών. Παραθέτουμε ένα μικρό δείγμα από τέτοια τραγούδια, όπως μας ήρθαν στο μυαλό και επιφυλασσόμαστε για μια πιο αναλυτική μελέτη στο μέλλον. Για τον Αρθούρο Ρεμπώ: Για τον Ντύλαν Τόμας: Για τον αδικοχαμένο Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα:   Για…

Σε τροχιά αυτογνωσιακών ερωτημάτων για τη δομή και συγκρότηση της συλλογικής μας ταυτότητας μας βάζει ο Νίκος Δήμου, στη Lifo, με το «Υπερκείμενό» του :«Η Ευρώπη «μας»: «Τελικά η μόνη στιγμή που νιώθουμε ακραιφνώς Ευρωπαίοι είναι όταν μας αμφισβητούν αυτή την ιδιότητα; Όταν κάποιος ξένος αμφισβητήσει την ευρωπαϊκή ταυτότητα της Ελλάδας (όπως έκανε πρόσφατα η…

Τραγικά καυστικός ο Χρήστος Γιανναράς στην «Καθημερινή» ανιχνεύει, με ιστορική προσέγγιση, τις αιτίες της σημερινής οικονομικής και πολιτιστικής κρίσης του ελληνισμού: «… Είναι κανόνας που βγαίνει από την ιστορική εμπειρία: Σε περίπτωση συνύπαρξης λαών (ή και γειτονίας) ο πολιτισμικά υπέρτερος αφομοιώνει τον πολιτισμικά υποδεέστερον. Αντικειμενικά κριτήρια υπεροχής ή υστέρησης δεν υπάρχουν, υπάρχουν λαοί που εμμένουν…

Υπάρχουμε επειδή θυμόμαστε. Μαθαίνουμε χρησιμοποιώντας τη μνήμη μας, διατηρούμε χάρη σ΄ αυτήν την ταυτότητά μας. Τους τρόπους λειτουργίας της μνήμης αναλύει το άρθρο του Σπύρου Μανουσέλη στην «Ελευθεροτυπία»: «Ο εγκέφαλος καλείται αδιαλείπτως να «ερμηνεύει», δηλαδή να νοηματοδοτεί τις πληροφορίες που προσλαμβάνει καταφεύγοντας σε όσα ήδη γνωρίζει, προκειμένου να «αποφασίσει» ποιες ενέργειες πρέπει να κάνει. Και…

Μια ακόμη διεισδυτική ανάλυση της κρίσης από τον Γιώργο Γραμματικάκη στο «protagon.gr». (Θα μας δώσει αρκετές αφορμές για γόνιμο προβληματισμό στο μάθημα της έκθεσης της Γ λυκείου). Διαβάστε το προσεκτικά. Πρόκειται για ένα εξαιρετικό δείγμα στοχαστικού δοκιμίου: «Ένας – ένας πέφτει. Πέφτουν: Ο ένας μετά τον άλλο. Οι άλλοι, εμείς οι υπόλοιποι, παρακολουθούμε εκείνον που…

Απόσπασμα συνέντευξης της Ζωής Καστοριάδη στο Γ. Μπασκόζο, από το σημερινό «Βήμα»:«Ο Κορνήλιος Καστοριάδης αφιέρωσε µεγάλο µέρος της ζωής του µελετώντας την αρχαία Ελλάδα. ∆εν ήταν όµως αρχαιολάτρης ούτε ελληνοκεντρικός. Ο πυρήνας της σκέψης του έλληνα φιλοσόφου – που βρίσκεται στο επίκεντρο της δουλειάς του από την περίοδο του βασικού έργου του, Η φαντασιακή θέσµιση…

Τα κοινωνικά και πολιτικά τεκταινόμενα γύρω μας απαιτούν νηφάλια σκέψη και αποφυγή κάθε υπεραπλουστευτικής ερμηνείας θυμικού τύπου. Το πεδίο που θα αποτελέσει τη βάση για μια τέτοια συμπεριφορά μας το παρέχει μόνον η ιστορία, από όπου θα πάρουμε τα ερμηνευτικά σχήματα για να κατανοήσουμε, να ερμηνεύσουμε, να κρίνουμε ώστε τελικά να οδηγηθούμε σε δημιουργική δράση…

Από το χθεσινό αφιέρωμα της «Ελευθεροτυπίας» για τη σχέση μας με το χρόνο και τους τρόπους που αυτή εκφράζεται ή νοηματοδοτείται μέσω της τέχνης ή της επιστήμης,  παραθέτουμε την εξαιρετική ανάλυση της κας Ναταλί Χατζηαντωνίου: «Από τη μεγαλειώδη καταγραφή της λαϊκής «στιγμής» όπως κατόρθωσε να τη συλλάβει ο Λευτέρης Παπαδόπουλος, τον συγκλονιστικό, υπόγεια μεταφυσικό χρόνο…